Johannes over massagetherapie bij genderidentiteit: "Ik ontdekte dat ik niet mijn lichaam haatte, maar vooral waar het voor stond"
Johannes is transgender en stond aan het begin van zijn transitie toen massagetherapie op zijn pad kwam. Niet omdat hij er gericht naar zocht — maar omdat het zich aandiende op precies het juiste moment.
Waarom ging je destijds op zoek naar een therapeut?
Johannes zat aan het begin van zijn gendertransitie en wist eigenlijk alleen dit: er moest iets zijn wat hem staande kon houden nu er van alles op hem afkwam.
"Ik realiseerde me steeds meer: ik kom nu in een orkaan terecht. Ik leef in een wereld met allerlei meningen over mij. Mijn familie heeft meningen over mij. Ik kom in aanraking met lotgenoten die ook zoeken hoe ze hun leven vorm gaan geven. En hoe laat ik me daar dan weer niet door afleiden."
Die behoefte was helder: bij zichzelf blijven, ondanks alle reuring. En dat betekende ook: bij zijn lichaam blijven.
Massagetherapie diende zich aan via zijn massagetherapeut Josje, die bezig was met een afstudeerproject over wat massagetherapie kon betekenen voor queer personen — mensen die zich niet altijd overal veilig voelen, soms al doordat ze een lichaam hebben dat niet voelt als dat van hen. Johannes las het en voelde meteen dat dit wel iets voor hem zou kunnen zijn.
"Er wordt nu al zoveel gepraat. Het lijkt me heel fijn om met mijn lichaam iets te doen. Ik voelde een vraag in mezelf, maar wist nog niet goed waar ik een antwoord op moest vinden. Massagetherapie diende zich aan en ik voelde: dit ga ik doen."
Hoe heb je de sessies ervaren?
Na een kort gesprek begon de massage gewoon. Soms was Johannes half weg tijdens een sessie — ergens tussen aanwezig zijn en afdwalen. En dat was op zichzelf al bijzonder, want echte rust was er in die periode nauwelijks.
"Het was ontzettend fijn om een moment te hebben dat helemaal voor mij was. Zonder meningen van anderen. Op een plek die veilig was."
Die veiligheid had ook een praktische betekenis. Buiten de sessies moest hij voortdurend in de uitlegstand staan — over wie hij was, wat er speelde, hoe het zat. Dat vergde meer energie dan van buiten zichtbaar was. Tijdens de sessies massagetherapie hoefde dat even niet.
"Het was niet dat ik altijd overal veroordeeld werd. Maar ik moest wel de hele tijd denken: hoe leg ik dit nu weer uit? Dat hoefde even niet.”
“Mijn lijf daar zat natuurlijk een lading op, omdat ik die genderdysforie ervaarde over het in een vrouwenlijf geboren zijn. Anderen hadden daar natuurlijk geen idee van. Sommigen dachten zelfs dat ik mezelf haatte. Maar ik haatte alleen mijn lichaam”.
[Redactie] Genderdysforie is een sterk gevoel van onvrede of spanning omdat het biologische geboortegeslacht niet overeenkomt met de ervaren genderidentiteit. Dit kan zorgen voor psychische klachten zoals somberheid of angst.
Mede door de massagetherapie begon er iets in dat beeld te verschuiven. Heel voorzichtig, maar voelbaar. "Het werd me steeds duidelijker dat het niet klopte dat ik mijn lichaam haatte. Ik heb er alleen heel veel moeite mee dat het de geslachtskenmerken draagt die niet bij mij horen."
Johannes had op dat moment nog geen enkele medische behandeling gehad — stond echt nog helemaal aan het begin. En toch ontstond er ruimte om anders naar zichzelf te kijken, om de verbinding met zijn lichaam niet langer alleen als pijnlijk en storend te ervaren.
"In de basis wijs ik mijn lichaam niet af. Er moet alleen even wat veranderen. De massagetherapie heeft er zeker aan bijgedragen dat ik ook weer van mijn lichaam kon houden."
Wat heeft massagetherapie je gebracht?
Als Johannes terugkijkt, is hij eerlijk over hoe moeilijk het is om de massagetherapie los te zien van alles wat hij in die periode en daarna heeft gedaan. Het was één van de vele dingen die hij gedaan heeft — maar wel een die hem steeds terugbracht naar hetzelfde punt.
"Ik denk dat het één van de vele manieren is die je terugbrengen naar jezelf. Het leven raast maar door. En voor je het weet vlieg ik eruit. Ben ik alleen nog maar bezig met doorgaan."
Wat de sessies hem concreet gaven, was een gevoel van aanwezigheid in zijn eigen lichaam. Een ankerpunt in een tijd waarin veel tegelijk in beweging was.
"Als je wordt aangeraakt, voel je letterlijk de grens waar je in zit. Je voelt je eigen lijf weer." Dat sloot naadloos aan op zijn behoefte om, ondanks alle reuring, bij zichzelf te kunnen blijven.
En dan was er nog die ene bewustwording, die stiller kwam dan al het andere, maar misschien wel het meest bleef hangen. “Ik kan houden van mijn lijf. Ik heb alleen heel veel moeite met dat het bepaalde geslachtskenmerken heeft. Massagetherapie heeft me hiervan heel bewust gemaakt en is voor mij heel belangrijk geweest."
Genderidentiteit en massagetherapie — meer lezen of een therapeut zoeken?
Massagetherapie kan bij genderidentiteit een waardevolle aanvulling zijn op het herstellen van het contact met je eigen lijf en op een veilige manier ervaren van je eigen identiteit. Een erkend massagetherapeut werkt altijd vanuit jouw persoonlijke zorgvraag.
Vind een erkende massagetherapeut die ervaring heeft met traumaverwerking bij jou in de regio.